Word abonnee

Wielrennen

Tom Boonen is rock-‘n-roll

ANP

Wielrennen

Tom Boonen is rock-‘n-roll

door: Jaap Stalenburg
22 maart 2018
14 tot 19 minuten lezen

Hij is al vijftien jaar de grote wielerheld van België, waar hij de status van een popster heeft. En nu draait alles om Het Afscheid. Na Parijs-Roubaix op 9 april is het mooi geweest, dan gaat Tom Boonen (36) met pensioen. We vroegen betrokkenen naar de uittredende klassiekerkoning. “Boonen is gulzig van aard. Zoals hij koerst, leeft hij ook.”

Op zijn borst heeft hij de tekst ‘My Ride, My Fight, My Life’ laten tatoeëren. Het gevecht van Tom Boonen zit er bijna op. Nog één keer rijdt Tornado Tom de Ronde van Vlaanderen en Parijs-Roubaix, de voorjaarsklassiekers die hij bij elkaar opgeteld zeven keer won, en dan zit zijn ride erop.
Voor de laatste keer is België in de ban van Boonen, de man om wie de afgelopen jaren zoveel te doen is geweest. Hij werd aanbeden door zijn zeges, lag onder vuur als hij niet won of als hij in zijn privéleven in de fout ging. Telkens streken zijn landgenoten over hun hart, want iedereen in Vlaanderen houdt een beetje van Boonen.

De opwinding rond de 36-jarige klassiekerheld in aanloop naar zijn laatste koersen lijkt op die rond een popster. Overal waar hij gaat, weet hij tv-camera’s en journalisten in zijn kielzog. Zo is het eigenlijk altijd geweest sinds Boonen in 2002 als jochie zomaar derde werd in z’n eerste Parijs-Roubaix, maar nu is het nog extremer. “De media-aandacht is immens geweest de laatste weken. Ik word er deze weken dagelijks aan herinnerd dat mijn laatste koers dichterbij komt,” zegt Tom relaxed als altijd in de volgepakte perszaal in een hotel aan de rand van Kortrijk. “Iedereen wil nu alles weten. Iedereen heeft wel iets gedaan om het afscheid in een mooi daglicht te plaatsen. Ik heb er geen last van, vind het wel mooi dat iedereen zo meeleeft. Heel België gaat mee naar Parijs-Roubaix, dat wordt heel speciaal.”

Tekst gaat verder onder de foto

“Ik heb geen idee waarom ik zo populair ben,” zegt Tom, “ik heb een mooi palmares bij elkaar gefietst, dat zal helpen. En ik ben altijd mezelf gebleven, ben aanspreekbaar gebleven, denk dat de mensen dat mooi vinden en waarderen.” Vijftien jaar lang was het Tom voor en Tom na in het voorjaar. Ook nu is België in nood als Boonen in aanloop naar zijn laatste koers betrokken is bij valpartijen. Ploegleider Patrick Lefevere probeert de paniek bij zijn landgenoten weg te nemen. “Tom blijft een eeuwige optimist, zo heb ik hem altijd gekend. Tom blijft nooit in de touwen hangen, dat zal ook nu zijn redding zijn.” Met betrokkenen spreken we over de favoriete wielerzoon van België.

De Nederlandse klassiekerkoning Jan Raas zag twintig jaar terug meteen dat Tom Boonen een bijzonder talent was.
“Zoals iedereen weet ben ik eind 2003 in een soort VUT terechtgekomen en ik heb daarom alleen de eerste twee jaar van Boonen als prof meegemaakt. In die eerste jaren bleek de overstap van de amateurs naar de profs ook voor hem moeilijk en de overwinningen kwamen dan ook pas in 2004. Toch was Boonen mij al in 1998 opgevallen en dat was toen ik voor één dag Frans Maassen heb vervangen als ploegleider van de Rabobank-junioren tijdens de Internationale Driedaagse van Axel. Wat de toen net 17-jarige Tom liet zien getuigde van aanleg en grote klasse. Hij reed toen in volle finale in zijn eentje een gat dicht van 35 seconden op een kopgroepje van vijf renners. Het was wel zo dat Boonen als junior een redelijk fors postuur had en fysiek verder ontwikkeld was dan de meeste van zijn leeftijdgenootjes, maar wat ik gezien had was toch echt zeer bijzonder. De volgende dag vertelde ik dat aan Frans Maassen en ook dat hij Tom Boonen maar goed in de gaten moest houden de jaren daarop. Bijna twintig jaar later heeft hij een prachtige erelijst opgebouwd waar de zege in Parijs-Roubaix 2017 misschien nog bij komt.”

Lefevere: ‘We gaan Tom niet of nauwelijks in de wielersport terugzien. Hij zal zeker geen ploegleider worden, daar zijn toppers niet geschikt voor’

Johan Museeuw was de klassiekerkoning van België in de jaren tachtig en begin jaren negentig, Boonen was zijn troonopvolger.
“Sommigen zeggen dat Tom Boonen een jaar te veel rijdt, maar misschien stopt Tom wel een jaar te vroeg. Hij ziet er enorm goed uit dit seizoen. We zouden natuurlijk allemaal graag hebben dat hij Parijs-Roubaix wint, want dan zal België weer een paar weken in rep en roer zijn, maar ik schrijf hem ook zeker niet af voor de Ronde van Vlaanderen. Als Tom na de Paterberg met een groepje vooraan zit, geef ik hem kans om de Ronde te winnen. En misschien overtuigt ploegleider Patrick Lefevere hem dan wel om er nog een jaartje bij te doen.”

Patrick Lefevere is sinds 2003 de ploegleider en wielervader van Boonen geweest bij Quick-Step.
“Ik herinner me dat er een enquête werd gedaan zo rond 2005, toen Tom zijn eerste grote successen vierde. Zelfs bij jullie in Nederland was hij toen de populairste coureur. Tom Boonen heeft altijd goed bij het publiek gelegen, hij is geliefd bij vrouwen van vijftien tot 95 en ook kinderen zien hem graag. Hij heeft iets aanraakbaars. Ik heb hem nooit kwaad of onvriendelijk gezien. Zelfs niet tegen mensen die hem heel veel pijn hebben gedaan, is hij altijd open-minded geweest. We hebben dat zelden meegemaakt, een Belg die de ideale broer, schoonzoon, minnaar en man ineen zou kunnen zijn. Ik ken Tom als sinds z’n dertiende, had het voordeel dat hij geboren is in 1980, net als mijn eigen zoon, die ook heeft gefietst. Tom verenigt lenigheid, een lang lijf en korte benen; een lichaam dat gemaakt is voor die Vlaamse koersen met veel draaien, keren, kasseien en korte inspanningen en hij is natuurlijk ook een goede sprinter.

Die groene trui in de Tour de France van 2007 heeft hem waarschijnlijk de meeste inspanning gekost in z’n carrière. Die stress om elke dag die punten maar te halen en die trui te blijven behouden, deed hem veel. Dit is eigenlijk inside-informatie, maar Tom is altijd iemand geweest met een zeer lage hematocrietwaarde. Na twee weken in de Tour de France daalde die waarde tot een hoogte die niet meer gezond was voor een normaal mens. Vandaar dat die liefde voor de Tour ook nooit groot was. Het mooiste moment dat ik met Tom heb meegemaakt was het WK van 2005 in Madrid. Die wereldkampioenstrui heeft iets magisch voor mij, omdat hij een jaar met die trui mocht rondrijden. Tom was toen 25, had Parijs-Roubaix en de Ronde van Vlaanderen gewonnen. Er was op dat moment al die heisa rond het verleden dat de wielersport zo graag oprakelt en hij stond daar helemaal boven. Ik heb het over al die dopingaffaires. Tom neemt nu afscheid, maar ik denk dat we hem niet of nauwelijks in de wielersport terug gaan zien. Hij zal zeker geen ploegleider worden, daar zijn toppers niet geschikt voor.”

Steven de Jongh is tegenwoordig ploegleider van Trek, maar was als wielrenner vier jaar lang belangrijk voor Boonen als leadout-man in de sprints.
“Tom benaderde me in 2005 toen ik nog bij Rabobank reed om bij hem te komen rijden. Hij wilde mij erbij voor de sprints en vanwege mijn rustige karakter en betrouwbaarheid. Vanaf het eerste moment dat we samen reden, liep het super. Voor mij was de groene trui van Boonen het hoogtepunt in onze samenwerking. Ik denk dat die Tour van 2007 sowieso al speciaal was, want ik geloof dat we met Quick-Step drie of vier etappes wonnen. Dus die Tour vloog voorbij. Maar ook de Scheldeprijs van 2007 was een mooi avontuur. We hebben heel die wedstrijd gecontroleerd en ik trok de spurt aan. Tom kwam er heel vlug overheen, dus ik kon zo bij Gert Steegmans in het wiel duiken. Toen werden we één en drie.

Tekst gaat verder onder de foto

Tom heeft een heel goed koersinzicht. Op de momenten dat het moest gebeuren, stond hij er ook. Een geweldige atleet, ik heb nooit een renner harder over de kasseien zien rijden dan Tom. Hij heeft ook niet voor niks vier keer Parijs-Roubaix gewonnen en in die andere kasseienklassiekers ook gedomineerd. Het geheim van zijn popsterstatus is niet zo moeilijk te verklaren. Tom is een heel graag geziene gast met menselijke trekjes. Hij was ongekend populair. Dat kennen we in Nederland niet. Het was altijd druk bij de bus van Quick-Step. Ik kwam van de Rabobank-ploeg, waar het altijd rustig was bij de bus en bij Tom was het altijd een gekkenhuis met gillende tienermeisjes. Hij was echt een tieneridool. Tom heeft de naam een bon vivant te zijn, heeft ook zijn beroemde uitspattingen gehad, maar is eigenlijk heel serieus. Als je zo lang aan de top staat, kun je er niet met de pet naar gooien. Hij heeft serieus voor zijn sport geleefd, komt telkens weer scherp uit de winter. Vorig jaar heeft hij een slechte winter gehad door een schedelbreuk in Abu Dhabi en toch wist hij in Parijs-Roubaix tweede te worden. Nu, met een goede winter achter de rug, gaat hij zeker meedoen voor een grote overwinning. Tom heeft zeker de klasse om nog een keer Parijs-Roubaix te winnen. En als dat lukt ontploft heel Vlaanderen. Dan hebben ze het afscheid dat ze Tom zo gunnen.”

Michel Wuyts voorzag alle grote koersen van Boonen van commentaar voor de Belgische tv.
“Je moet Boonen niet vergelijken met zijn voorgangers. Frank Vandenbroucke had charme, Peter Van Petegem was vinnig en Johan Museeuw had kracht, maar Tom Boonen verenigde al die kwaliteiten in een grote sportman. Na Museeuw, die wat geforceerd probeerde om een vedette te worden, hadden we met Boonen de geboorte van een echte vedette. Hij is rock-‘n-roll en iedereen bij ons houdt daarvan. Hij is nooit afgerekend op zijn turbulente periode, met cocaïne, vrouwen en snelle auto’s. Ook daar is hij altijd eerlijk in gebleven, hij heeft nooit iets ontkend. Mensen hebben hem dat alles snel vergeven, hij was toen een jongen van 25. Het is toch normaal dat jongens van die leeftijd af en toe uit de band springen? Boonen is gulzig van aard. Zoals hij koerst, leeft hij ook. Ook na zijn carrière zal Tom Boonen niet meteen vergeten worden, hij zal populair blijven en handtekeningen moeten blijven uitdelen.

Ik zie op dit moment geen Belgische coureur die de plaats van Boonen in kan nemen. Het zal moeten worden opgevangen door een paar renners, zoals Tiesj Benoot en Jasper Stuyven. En ondertussen is Greg Van Avermaet opgestaan. Aan het applaus en het toenemende aantal decibels kun je altijd horen als Boonen eraan komt, maar dat heb je nu ook bij Van Avermaet. Maar een renner met hetzelfde profiel, dezelfde status en populariteit, die is nog niet in aantocht. Want Tom is en blijft ongekend populair.”

De Vlaamse sportjournalist Hans Vandeweghe volgde de carrière van Boonen voor de krant De Morgen.
“Ik heb Tom jarenlang op de voet gevolgd en heb ook een rol gespeeld in de cocaïneaffaire rond Tom. In 2008 kreeg ik een document toegespeeld waaruit bleek dat Tom ‘out-of-competition’ op cocaïne was betrapt in 2007. Dat middel is alleen strafbaar als het tijdens een koers in het lichaam wordt gevonden. Dat was niet het geval, dus was Tom niet strafbaar. Maar in België wordt het altijd doorgegeven aan de politie als bij een test cocaïne wordt gevonden en dat document kreeg ik in bezit. Ik heb Tom daar eind 2008 mee geconfronteerd. Hij wilde meewerken aan een interview waarin hij het bekende, maar zijn advocaten hielden uiteindelijk publicatie tegen. Ik vond het oké want het was ook echt een privéaangelegenheid en bovendien had hij als wielrenner geen overtreding begaan.

Een jaar later, toen bekend werd dat Tom opnieuw was betrapt op cocaïnegebruik, heb ik het verhaal alsnog gepubliceerd. Hij bleek niet twee, maar drie keer in zijn loopbaan betrapt te zijn op cocaïne. Daarmee wilde ik aangeven dat het geen ongelukje was, dat Tom vaker naar het middel had gegrepen. Tom heeft me die publicatie nooit kwalijk genomen. We gaan nog altijd goed met elkaar om. Tom is nu eenmaal een flamboyante verschijning. Ik heb hem bijna nooit humeurig meegemaakt. Hij is altijd sympathiek en hij heeft een enorm hoge aaibaarheidsfactor, iemand die je meteen zijn fouten vergeeft. De ogen van heel België waren op Tom gericht, eigenlijk al vanaf 2002 toen hij in zijn eerste profjaar en op 21-jarige leeftijd meteen derde werd in Parijs-Roubaix. En vanaf het moment dat hij in 2005 de Ronde van Vlaanderen en Parijs-Roubaix won, waren er Belgische journalisten die elke stap van hem volgden.

Terpstra: ‘De hype rond Tom is een beetje over the top soms. Tom is hier een superster waar iedereen nu opduikt. In Nederland kunnen we het bijna niet voorstellen dat dit gebeurt’

Maar het is niet de druk waar hij onder bezweek, want Tom kon daar zeer goed mee omgaan. Hij had die hoge verwachtingen ook nodig om boven zichzelf uit te stijgen. Tom was gewoon een levensgenieter, hij hield van stappen, had geld en kwam in aanraking met de verlokkingen van het uitgaanscircuit. Het was in die periode, tussen 2007 en 2009, dat Tom zijn gele Lamborghini in de prak reed en vrouwenkwesties aan het licht kwamen. De relatie met zijn Lore werd daardoor ook anderhalf jaar onderbroken. Dat kwam doordat een kus van Tom met een meisje op social media werd geplaatst. Gebleken is dat Tom in die tijd zeer geregeld naar partydrugs greep, cocaïne verhinderde hem er ook niet van dat hij de volgende dag kon trainen. Gelukkig kwam hij erachter dat zijn levensstijl niet paste bij die van een topsporter. Hij is gelukkig niet hetzelfde foute pad ingeslagen als Frank Vandenbroucke, die ook naar cocaïne greep en die in 2009 overleed. Tom is nu een keurige huisvader, hij is een rustige jongen geworden.

Nu is het punt gekomen dat een van de bekendste Belgische sporters ooit afscheid gaat nemen. Het is mooi geweest, na zijn topjaar 2012 heeft hij ook niet veel meer gewonnen, het waren vooral de valpartijen waarmee hij de laatste tijd het nieuws haalde. Tom werd altijd gezien als de troonopvolger van Johan Museeuw, maar ik vind toch dat Tom niet hetzelfde palmares kan overleggen. Al boekte Museeuw zijn triomfen in het epo-tijdperk, hij heeft toch meer gepresteerd. Tom is wereldkampioen geworden, heeft een paar ritten in de Tour gewonnen en was natuurlijk heel goed in de Ronde van Vlaanderen en Parijs-Roubaix. En als je in april goed rijdt, ben je in Vlaanderen al snel God. Maar buiten Vlaanderen en de maand april heeft hij toch eigenlijk niet veel gewonnen. Maar Tom is vooral ook een van de meest charismatische Belgische sporters ooit. Hij was veel sympathieker en beter voor de pers dan Museeuw. Tom had altijd een quote klaar. Ook voor sponsors was Tom fenomenaal, niet voor niets is Patrick Lefevere hem altijd trouw gebleven. Elke sponsor wilde wat van Tom. Ik ben blij dat Tom goed terecht is gekomen, hij heeft het overleefd. Ik sprak hem onlangs. Hij gaat iets doen met snelle auto’s, wil zich toe gaan leggen op de racerij. Hij zei: ‘Ik ga voor de tweede keer van mijn hobby mijn beroep maken.’ En nu maar hopen dat hij ook dat overleeft.”

Niki Terpstra, winnaar van Parijs-Roubaix in 2014 en tweede in de Ronde van Vlaanderen in 2015, is al jaren ploeggenoot van Boonen bij Quick-Step.
“Voor mij is Tom vooral een heel leuke collega. We hebben het altijd heel gezellig met elkaar en dat is wel belangrijk, want wij brengen meer uren met elkaar door buiten dan in de koers. Als ik aan Tom denk, denk ik ook aan trainingskampen. We gaan dan niet samen op stap, maar praten over zaken die ons bezighouden. Nu we ouder worden, gaat het vooral over kinderen en minder over vrouwen en snelle auto’s. De hype rond Tom op dit moment in Vlaanderen is wel speciaal, een beetje over the top soms, maar het is ook wel weer mooi om te zien dat de koers hier zo leeft. Tom is hier een superster waar iedereen nu opduikt. In Nederland kunnen we het bijna niet voorstellen dat dit gebeurt. Als coureur is zijn kracht vooral zijn eindschot natuurlijk. Hij won niet voor niks de groene trui in de Tour en hij kon en kan de zware klassiekers supergoed aan. Hij is onwijs sterk, ook aan de finish. Dat is een ideale mix. Moeilijk te zeggen wat ik van hem geleerd heb, maar wat ik mooi aan hem vind is dat hij altijd zo relaxed is voor de koers. Als ik dan juist een beetje gespannen ben, zorgt dat voor een mooie combinatie. Alles wordt een beetje zen. Ik ga Tom zeker missen in en rond de koers.”

Erelijst Tom Boonen
Parijs-Roubaix (4x), Ronde van Vlaanderen (3x), wereldkampioen in 2005, 6 etappes in de Tour de France en de groene trui in 2007.

Delen: