Sinds de WK-finale van 1974 heeft het Nederlands elftal 24 keer een bondscoach voor de groep gehad. Sommigen schreven geschiedenis, zoals Rinus Michels met de Europese titel van 1988 en Bert van Marwijk met de WK-finale van 2010. Anderen verdwenen na een teleurstellende kwalificatiereeks alweer snel uit beeld.
Van de revolutionaire ideeën van Michels tot de tactische meesterzetten van Louis van Gaal en de tweede periode van Ronald Koeman: iedere bondscoach drukte zijn eigen stempel op Oranje. Een overzicht van de mannen die de afgelopen vijftig jaar leidinggaven aan het Nederlands elftal.
Rinus Michels (1974, 1986-1988 & 1990-1992)
Na het afzeggen van Johan Cruijff? Nee, juist mét Cruijff loodste Michels Oranje naar de WK-finale van 1974. Zijn totaalvoetbal maakte wereldwijd indruk, ook al ging de finale tegen West-Duitsland verloren. Michels legde de basis voor de internationale reputatie van het Nederlandse voetbal.
In zijn tweede termijn schreef Michels geschiedenis. Met Gullit, Van Basten, Rijkaard en Koeman veroverde hij op het EK van 1988 de enige grote internationale prijs uit de Nederlandse voetbalgeschiedenis. Daarmee verstevigde hij zijn status als grootste bondscoach ooit.
Voor de derde keer werd Michels gevraagd om orde op zaken te stellen. Hij bracht Oranje naar de halve finales van het EK 1992, waar Denemarken na strafschoppen te sterk was. Zijn laatste kunststukje als bondscoach.
George Knobel (1974-1976)
Knobel volgde Michels op in een lastige periode. Hij leidde Oranje naar de derde plaats op het EK van 1976, destijds de beste prestatie op een Europees kampioenschap. Zijn periode bleef echter relatief kort.
Jan Zwartkruis (1976-1977, 1978-1981)
Zwartkruis was een echte KNVB-man en kreeg Oranje zelfs twee keer onder zijn hoede. Na het WK van 1978 kwalificeerde hij zich voor het EK van 1980, waar Nederland strandde in de groepsfase. Hij stond bekend als een rustige, verbindende coach.
Ernst Happel (1977-1978)
De Oostenrijker hoefde nauwelijks woorden vuil te maken om indruk te maken. Met een pragmatische aanpak leidde hij Oranje zonder Johan Cruijff naar de WK-finale van 1978. Daar bleek gastland Argentinië na verlenging te sterk.
Kees Rijvers (1981-1984)
Rijvers beschikte over een nieuwe lichting wereldtoppers, met onder anderen Ruud Gullit, Ronald Koeman en Marco van Basten. Toch slaagde hij er niet in zich te plaatsen voor het EK van 1984. Achteraf wordt zijn periode vaak gezien als een gemiste kans.
Leo Beenhakker (1985-1986 & 1990)
‘Don Leo’ bracht flair en aanvallend voetbal terug bij Oranje. Hij miste op een haar na kwalificatie voor het WK van 1986, maar legde wel een belangrijke basis voor de succesvolle generatie die twee jaar later Europees kampioen werd.
Beenhakker keerde terug voor het WK in Italië, maar Oranje stelde teleur. Ondanks een selectie vol sterren werd Nederland al in de achtste finales uitgeschakeld door West-Duitsland. Zijn tweede termijn duurde slechts enkele maanden.
Thijs Libregts (1988-1989)
Libregts volgde een onmogelijke erfenis op. Zijn periode werd overschaduwd door ophef na vermeende discriminerende uitspraken over Ruud Gullit. Nog voor het WK 1990 vertrok hij.
Dick Advocaat (1992-1994, 2002-2004 & 2017)
De relatief jonge Advocaat leidde Oranje naar de kwartfinales van het WK van 1994. Daar bleek latere wereldkampioen Brazilië met 3-2 te sterk. Het was het begin van een lange band tussen Advocaat en Oranje.
Advocaat kreeg een tweede kans en bracht Nederland naar de halve finales van het EK 2004. Toch bleef er kritiek op zijn wisselbeleid en tactische keuzes. Na het toernooi stapte hij op.
Voor de derde keer werd Advocaat gevraagd als reddende engel. Hij won zes van zijn zeven kwalificatiewedstrijden, maar de achterstand was te groot om plaatsing voor het WK van 2018 nog af te dwingen.
Guus Hiddink (1995-1998 & 2014-2015)
Hiddink smeedde een hecht collectief van vedetten en talenten. Op het WK van 1998 bereikte Oranje de halve finales en speelde het misschien wel het mooiste voetbal van het toernooi. Brazilië was uiteindelijk na strafschoppen te sterk.
Zijn tweede periode verliep totaal anders dan de eerste. Oranje begon dramatisch aan de EK-kwalificatie en Hiddink besloot al na tien interlands op te stappen. Het bleek het begin van een moeilijke fase voor het Nederlands elftal.
Frank Rijkaard (1998-2000)
Onder Rijkaard beleefde Oranje een schitterend EK in eigen land. Na overtuigende zeges leek de Europese titel binnen handbereik, maar Italië overleefde twee gemiste strafschoppen en won vervolgens de halve finale na een penaltyserie.
Louis van Gaal (2000-2002, 2012-2014 & 2021-2022)
Van Gaal begon vol ambitie, maar beleefde een zeldzame mislukking. Oranje miste verrassend het WK van 2002, waarna hij zijn functie neerlegde. Het bleef de enige keer dat hij een groot eindtoernooi misliep.
Van Gaal herstelde het vertrouwen na het dramatische EK van 2012. Met een tactische meesterzet en een hecht team eindigde Oranje als derde op het WK van 2014. Zijn wissel van Tim Krul tegen Costa Rica werd legendarisch.
Voor de derde keer nam Van Gaal het roer over. Oranje bleef onder hem ongeslagen in de reguliere speeltijd en bereikte de kwartfinales van het WK in Qatar. Daar verloor Nederland na een spectaculaire wedstrijd van Argentinië na strafschoppen.
Marco van Basten (2004-2008)
Van Basten verjongde Oranje en durfde grote namen te passeren. Op het WK van 2006 viel het spel tegen, maar tijdens het EK van 2008 maakte Nederland indruk met zeges op Italië en Frankrijk. De uitschakeling tegen Rusland bleef een bittere teleurstelling.
Bert van Marwijk (2008-2012)
Van Marwijk bouwde een hecht en resultaatgericht Oranje. Dat leverde in 2010 een plek op in de WK-finale, waarin Andrés Iniesta Spanje diep in de verlenging de wereldtitel bezorgde. Twee jaar later liep het EK 2012 uit op een complete mislukking.
Danny Blind (2015-2017)
Blind slaagde er niet in Oranje uit het slop te trekken. Nederland miste zowel het EK van 2016 als uiteindelijk het WK van 2018. Zijn periode geldt als een van de moeilijkste uit de moderne Oranjehistorie.
Ronald Koeman (2018-2020)
Koeman gaf Oranje weer een herkenbare identiteit en bracht het zelfvertrouwen terug. Nederland bereikte de finale van de eerste Nations League en plaatste zich voor het EK. In 2020 vertrok hij tussentijds naar FC Barcelona.
Frank de Boer (2020-2021)
De Boer bleef ongeslagen in de groepsfase van het EK 2021, maar de uitschakeling tegen Tsjechië in de achtste finales kwam hard aan. Kort daarna stapte hij op.
Ronald Koeman (2023-2026)
Koeman keerde terug voor een tweede termijn en bereikte direct de halve finales van het EK 2024. Nu werkt hij aan een nieuwe generatie met het WK van 2026 als grote doel. Hij behoort inmiddels tot de bondscoaches met de meeste interlands voor Oranje.
