Een land van vier miljoen inwoners droomt van de wereldbeker. Toen Kroatië in 2018 voor het eerst de WK-finale bereikte, was Luka Modrić de man die de lijnen uitzette. De wereldbeker won hij niet, maar hij overtrof wel het Kroatische sprookje van 1998 en doorbrak de hegemonie van Lionel Messi en Cristiano Ronaldo door de Ballon d’Or te winnen.
Het is 11 juli 2018. In het Olympisch Stadion Loezjniki in Moskou, Ruslands grootste en nationale stadion en vandaag het decor van het wereldtoneel van het voetbal, zijn 81 duizend toeschouwers getuige van voetbalgeschiedenis. Niet omdat het stadion jaren later voor onbepaalde tijd geen decor meer zal zijn voor UEFA- en FIFA-wedstrijden, maar omdat Kroatië zich ten koste van Engeland plaatst voor de WK-finale.
Pas nadat de schemering is ingevallen, diep in de verlenging, valt in de 109e minuut de beslissing. Een oorverdovende orkaan van gejuich breekt los en echoot vandaag de dag door de angstvallige stilte van het stadion. Een lage, ogenschijnlijk ongevaarlijke voorzet wordt door Kyle Walker ongelukkig weggewerkt. De tweede bal valt voor een Kroaat, die de bal koppend op een presenteerblaadje legt voor Mario Mandžukić.
Een spits uit het boekje. Een nummer 9 met een patent op winnende goals. Mandžukić twijfelt geen moment en schiet de bal kiezelhard en zonder aarzeling tegen de touwen.
Twintig jaar nadat Davor Šuker Kroatië voorbij Nederland schiet in de troostfinale op het WK van 1998 en zich met zijn zesde treffer tot topscorer kroont, op pas het tweede eindtoernooi in de geschiedenis van de natie die zich in 1991 onafhankelijk verklaarde tijdens de val van Joegoslavië, overtreft de nieuwe gouden generatie het voetbalsprookje dat met de groepsfase als eindstation in drie van de vier WK-deelnames alsmaar mythischer werd. Negentig minuten verwijderd van de wereldbeker: geen brons met een symbolisch gouden randje, maar 18-karaats goud.
Selectie vol helden
Eigenlijk bestaat de 23-koppige selectie van Kroatië uit allemaal helden.
Des te bijzonderder is de prestatie, aangezien de weg naar het WK niet zonder slag of stoot verloopt. Door de uitglijder in het koude Finland wordt Kroatië teruggeworpen op de play-offs en hangt deelname aan het toernooi aan een zijden draadje. Alleen al de gedachte bezorgt het Kroatische kamp en de inwoners van de zonnige vakantiebestemming bibberende knieën. In de eerste wedstrijd van het tweeluik rekent Kroatië met 4-1 af met Griekenland. In de return stelt de ploeg deelname veilig met een doelpuntloos gelijkspel.
Middenveld van wereldklasse
Kroatië beschikt over een middenveld van wereldtopniveau. Barcelona’s vaste en betrouwbare 30-jarige pion Ivan Rakitić scoort makkelijk en verzaakt nooit. Luka Modrić, de architect achter vier Champions League-zeges van Real Madrid, is met zijn 32 jaar als een goede oude fles wijn: steeds beter en bepalender dicteert hij het spel.
De aanval bestaat uit bepalende krachten bij Italiaanse topclubs. De 32-jarige geslepen vos van Juventus, Mario Mandžukić, vormt samen met de 29-jarige buitenspeler van Internazionale Ivan Perišić een aanval die op de grootste momenten kan toeslaan.
Het is een selectie waar Nederland, na het mislopen van deelname, jaloers naar kijkt. Toch ziet de publieke opinie Kroatië niet als topfavoriet voor de wereldtitel. Laat staan als outsider, hooguit als een veredelde dark horse.
Na de 2-0-groepszege op Nigeria en de overtuigende 3-0-overwinning op topfavoriet Argentinië, waarin Modrić met de 2-0 de wedstrijd in het slot gooit, kan niemand werkelijk meer om Kroatië heen.
Collectief
De meesten zijn het erover eens: Kroatië blinkt uit in de kracht van het collectief. De grote superster, Luka Modrić, bewaart het overzicht in de as van het veld en neemt zijn landgenoten op sleeptouw. Zoals een kapitein betaamt, blijft hij wars van ego’s en zal hij nooit als een veredelde ster over het veld sjokken. Wat opvalt, is dat het collectief bestaat uit een mix van ervaren spelers, van wie het overgrote deel zich op het hoogtepunt van hun loopbaan bevindt.
Marcelo Brozović, vaste waarde bij Internazionale en ploeggenoot van Perišić, completeert de middenlinie. Andrej Kramarić en Ante Rebić schieten op scherp in de Bundesliga en zijn goudhaantjes. Het verdedigende blok, bestaande uit Domagoj Vida en Liverpool-speler Dejan Lovren, staat als een huis. Het duo dat nog weleens een foutje maakt, is op dit WK op geen fout te betrappen. Šime Vrsaljko is de moderne, opkomende back van Atlético Madrid, afgelopen seizoen verhuurd aan Internazionale. Achter hen staat Danijel Subašić, een sluitpost waarop Kroatië kan bouwen en die bovendien een penalty kan stoppen.
Ballon d’Or
Kroatië stoot door als groepswinnaar met negen punten uit drie wedstrijden. Daarmee neemt het sportieve revanche op IJsland, groepshoofd in de kwalificatiepoule, al moet het in die beslissende wedstrijd diep gaan met een late treffer.
De ploeg van bondscoach Zlatko Dalić rekent in de achtste finale na een penaltyreeks af met Denemarken. Subašić bewijst zijn waarde en doet dat opnieuw in de kwartfinale tegen het ontketende Russische team, waarin Kroatië opnieuw na strafschoppen wint.
Frankrijk wacht in de finale. Na een snelle openingstreffer toont Kroatië veerkracht met de gelijkmaker. Zelfs wanneer de ploeg bij een 3-1-achterstand dood en begraven lijkt, weigert het op te geven en vindt de ploeg opnieuw de aansluiting. Voor wat het waard is: Frankrijk toont zich dodelijk effectief, schakelt een versnelling hoger en bepaalt de eindstand op 4-2.
Meer dan een schrale troost voor Luka Modrić is dat de FIFA hem uitroept tot speler van het toernooi, hem opneemt in het elftal van het toernooi en dat dit sprookjesavontuur hoogstwaarschijnlijk de doorslaggevende factor is geweest voor het winnen van de prestigieuze Ballon d’Or.
